Mama

Nani kama Mama .

Afya ya Mimba

Mwanamke anayetaka kubeba mimba anashauriwa aache kunywa pombe na kuvuta sigara.

Mama na Mtoto

Mazingira mazuri ya Afya ni Moja ya njia ya kuepuka matatizo ya mama wakati wa kujifungua.

Tuwalinde watoto

watoto 200 kati ya 100,000 wanapoteza maisha wakati wa kuzaliwa na baada ya kuzaliwa, idadi hii ya vifo ni kubwa sana hapa nchini Tanzania.

Karibu kwenye blog hii kwa Habari za Afya ya Mama na Mtoto.

Kufikia mwaka 2010, takwimu zilikuwa zinaonesha kwamba kila wanawake 454 katika vizazi hai 100,000 walikuwa wanapoteza maisha wakati wa ujauzito au kujifungua kwa matatizo mbalimbali ya uzazi.

watoto 200 kati ya 100,000 wanapoteza maisha wakati wa kuzaliwa na baada ya kuzaliwa, idadi hii ya vifo ni kubwa sana hapa nchini Tanzania..

Wednesday, February 20, 2013

UNALIONAJE DARAJA LA SIMIYU?

Daraja hili ni kiunganishi kikubwa kwa mikoa wa Mara na Mwanza, lakini halijafanyiwa ukarabati toka enzi ya Mwalimu Nyerere.

NAHUYU NAYE ANACHUNGA?

Maisha bora kwa kila Mtanzania, Mtoto huyu akiwa katika harakati za kutafuta maisha bora katika kijiji cha Mugundu Wilaya ya Iramba mkoani Singida.

Tuesday, February 19, 2013

KILIMO KWA JEMBE LA MKONO MPAKA LINI TANZANIA?

Baadhi ya wakulima niliokutana nao katika mikoa mbalimbali ya Tanzania wakilima kwa kutumia jembe la mkono, kilimo hiki mpaka lini?

AJALI TENA?

Lori likitokea Mwanza kuelekea Dar es salaam, limepinduka katika wilaya ya Igunga Mkoani Tabora baada ya kukosa muelekeo.

Monday, February 18, 2013

SIKIKA YAMPONGEZA WAZIRI WA AFYA KWA KUWAJIBIKA

Sikika inapenda kumpongeza Waziri wa Afya na Ustawi wa Jamii, Dk. Hussein Mwinyi kwa kuweka bayana na kukiri kwamba kuna uhaba mkubwa wa dawa muhimu za kutibu malaria, maarufu kama dawa mseto (Alu) katika vituo vingi vya huduma za afya vya umma nchini.

Akizungumza na vyombo vya habari hivi karibuni, waziri Mwinyi alikiri kuwepo kwa uhaba wa dawa hizo za kutibu malaria kama zilivyoripotiwa na mtandao wa Wizara hiyo kupitia mfumo wa kielektroniki ujulikanao kama ‘SMS for Life.’ Dk. Mwinyi alinukuliwa  akiwataka watanzania kutokuwa na wasiwasi kwani suala hilo lilikuwa linashughulikiwa na kwamba usambazaji wa Alu ulishaanza.


Tunampongeza kwa dhati waziri Mwinyi kwa  kukiri uwepo wa tatizo hili na kuchukua hatua. Sikika tunaamini kwamba hatua hiyo  ni muhimu katika kukuza uwajibikaji na uwazi. Wiki mbili zilizopita, Kaimu Katibu Mkuu wa Wizara ya Afya na Ustawi wa Jamii, Regina Kikuli na Msemaji wa wizara hiyo, Nsachris Mwamwaja walikanusha taarifa iliyotolewa  na Sikika kwamba kuna uhaba wa Alu   kwa takribani asilimia 26, katika vituo vya huduma za afya nchini.  Taarifa hizo zilipakana kutoka kwenye  mfumo huo huo wa Wizara (SMS for life).


Taarifa ya Kikuli pia ilikaririwa na vyombo vya habari ikiueleza  umma kwamba kuna dawa nyingine za malaria ambazo haziripotiwi kupitia SMS for life, jambo ambalo si kweli.


Sikika inaiomba Wizara ya Afya na Ustawi wa Jamii kuharakisha usambazaji wa dawa hizi na ilichukulie suala hili kama dharura kwani kuna baadhi ya vituo vya huduma vina uhaba mkubwa wa Alu kwa takribani siku 300 sasa. Pia tunaishauri Wizara kubadili mfumo wa uagizaji wa dawa kwa zahanati na vituo vya afya  ambao huvilazimu vituo kuagiza dawa kila baada ya miezi mitatu (robo mwaka), wakati usambazaji wake unachukua muda wa miezi miwili hadi mitatu. Ni vyema vituo viwe vinaagiza dawa kila mwezi ili kupunguza tatizo la uhaba wa dawa muhimu unaojitokeza mara kwa mara.


Ikumbukwe kwamba msimu wa mvua unakaribia kuanza katika maeneo mengi hapa nchini na hivyo kuwepo kwa uwezekano wa kuongezeka kwa maambukizi ya malaria. Ugonjwa wa malaria unaongoza kwa kusababisha vifo vingi nchini.  Hivyo basi,  uwepo wa dawa za ALu za kutosha katika vituo vya huduma utasaidia kwa kiasi kikubwa kupunguza vifo hivyo.


Ni jambo la kushangaza kuona kuwa ALu zinakosekana katika vituo vingi hapa nchili wakati kuna fedha za kutosha kutoka kwa wafadhili kwa ajili ya ununuzi wa dawa hizo. Kwa kipindi cha miaka 10 iliyopita, Tanzania ilipokea kiasi cha dola za Marekani 331,112,207 kutoka Global Fund pekee, ambapo kiasi cha dola za Marekani 294,975,327 tayari zimeshatumika. Ukiachilia mbali Global fund, malaria pia imekuwa ikifadhiliwa na Mfuko wa Ufadhili wa Rais wa Marekani (PMI – USAID), Benki ya Dunia (World Bank) pamoja na wahisani wengine.


Yapo makampuni makubwa manne ambayo yameteuliwa na Shirika la Afya Duniani (WHO) kwa ajili ya kuleta dawa hizo hapa nchi. Makampuni haya yanatambulika kimataifa kwa kuwa na uwezo mkubwa wa kuzalisha na kusambaza dawa hizo kwa vipindi maalum. Tatizo tunaloliona hapa ni Wizara yetu kushindwa kufanya makadirio na kuagiza dawa hizo kwa wakati.


Ni wakati sasa kwa Mpango wa Taifa wa Kudhibiti Malaria (NMCP), Bohari ya Dawa ya Taifa (MSD), Kitengo cha Dawa cha Wizara ya Afya na Ustawi wa Jamii (PSS) na Waganga Wakuu wa Wilaya (DMOs) kuchukua hatua madhubuti za kutatua tatizo la uhaba wa Alu. Suluhu ya tatizo hili ni kwa wote wanaohusika kuwajibika kwa dhati ili kuokoa maisha ya watanzania.


Vilevile, tunaishauri serikali kupanua wigo wa matumizi ya mfumo wa ‘SMS for Life’ ili kuongeza dawa zingine muhimu na vifaa tiba. Mfumo huu unasaidia sana kutoa taarifa zenye ukweli na uhalisia na kuhusu uhaba wa dawa ili wizara  ijipange kukabiliana na tatizo hilo kwa kusambaza dawa zinazohitajika kwa wakati. Mfumo huu pia utasaidia kwa kiasi kikubwa kuboresha uwazi na uwajibikaji katika usambazaji wa dawa,  hatimaye kuboresha utoaji wa huduma za afya nchini.


Kwa namna ya pekee, Sikika inavipongeza vyombo vya habari kwa juhudi zao za dhati katika kuuhabarisha umma juu ya tatizo la uhaba wa Alu. Vyombo hivyo vilitanguliza zaidi maslahi ya umma bila kujali matamko ya wazi ya baadhi ya viongozi wa Wizara ya Afya na Ustawi wa Jamii ya kuupindisha ukweli. Kwa mara nyingine tena, vyombo vya habari vimeweza kuonesha uzalendo kwa kuweka maslahi ya taifa mbele.

Thursday, February 14, 2013

BAJAJ ZA KIKWETE NA CHANGAMOTO YA USAFIRI KWA WAJAWAZITO VIJIJINI

  
WAKATI wa kampeni za Uchaguzi Mkuu wa 2010, Rais Jakaya Kikwete aliahidi kusambaza pikipiki za matairi matatu (bajaj) zipatazo 400,000 katika hospitali, zahanati na vituo vya afya nchini kwa nia ya kusaidia wagonjwa hususani wanawake wajawazito kuwahishwa hospitali wakati wa kujifungua.

Ahadi yake ilizua maswali kutokana na ukweli kuwa haikueleweka ni jinsi gani bajaj au pikipiki hizo zenye matairi matatu zitakuwa na uwezo wa kubeba wagonjwa hususani wajamzito wenye uchungu.
nachingwea
Wilayani Nachingwea Mkoani Lindi, Bajaji hizo hazitumiki kubeba wajawazito kama ilivyokusudiwa kutokana na ubovu wa barabara
Akizungumza na Mtendaji Mkuu wa shirika la kimataifa lisilokuwa la kiserikali la Pathfinder International, Dk Purnima Mane, Ikulu, Dar es Salaam Julai 19, 2012, Rais Kikwete alisema ni jambo lisilokubalika kwa mwanamke kupoteza maisha wakati akijifungua kwa sababu uja uzito siyo ugonjwa.
Miongoni mwa maamuzi ambayo Serikali imechukua kukabiliana na tatizo hilo ni pamoja uamuzi wa kupunguza umbali wa kufikia huduma za afya kwa kujenga zahanati kila kijiji na kituo cha afya kila kata na hivyo kuhakikisha kuwa huduma hizo zinapatikana katika umbali usiozidi kilomita tano.
Serikali pia imeamua kuwa kila kituo cha kutolea huduma lazima kiwe na huduma za wazazi na wajawazito na kuzidisha harakati za kukabiliana na ugonjwa wa ukimwi ambao ni moja ya chimbuko kubwa la vifo vya akinamama wajawazito.
Maria Kasege (20) ni mmoja wa wajawazito wanaoshindwa kufika katika vituo vya kutolea huduma kwa wakati kutokana na tatizo la usafiri wa uhakika na miundombinu mibovu ya barabara.
Anaishi kilomita 18 kutoka hospitali teule ya Rufaa ya Ilembula; barabara ya kuelekea katika kijiji chake cha Lugoda wilayani Wanging’ombe mkoani Njombe, haipitiki kwa kuwa ina mashimo.
kasege
Maria Kasege akiwa katika wodi ya wazazi baada ya kujifungua kwa upasuaji
Alitumia saa sita kufika hospitalini hapo zikiwa zimesalia siku saba kabla hajajifungua (alijifungua Oktoba 4, mwaka jana). Uchovu wa safari ulimfanya apoteze nguvu nyingi mwilini na hivyo kufanyiwa upasuaji badala ya kuzaa kwa njia ya kawaida.
Katika simulizi yake, Michael Mgaya ambaye pia ni mkazi wa kijiji hicho anasema, Septemba 13, 2011 alifiwa na mkewe Santina Mwinami.
Anasema mkewe huyo alipatwa na uchungu mwezi mmoja kabla ya tarehe aliyotarajia kujifungua.
“Nikiwa katika shughuli zangu za shamba, sikujua kwamba nitakaporudi nitamkuta mke wangu amefariki, alitokwa na damu nyingi wakati akijifungua bila msaada wowote,” anasema.
Kwasababu ya tatizo la usafiri, Mgaya anasema ilikuwa ngumu kwa mkewe kuhudhuria kliniki ili achunguzwe afya yake.
“Hesabu yangu ilikuwa nimpeleke hospitalini Ilembula wiki moja kabla ya tarehe aliyodhaniwa angejifungua,” anasema na kuongeza kwamba tangu apate mimba hiyo, mkewe huyo alihudhuria mara moja tu katika kliniki ya hospitali ya Ilembula.

Wakati Kasege na Mgaya wakihuzunika, tayari halmashauri ya wilaya ya Wanging’ombe na Njombe kwa pamoja zimepata pikipiki tatu za kubeba wagonjwa maarufu kama Bajaj za Kikwete.
Oktoba mwaka jana, mbili kati ya bajaj hizo zilipelekwa katika vijiji vya Makoga (halmashauri ya wilaya ya Njombe) na Kichiwa (halmashauri ya wilaya ya Wanging’ombe); hata hivyo hadi Januari mwaka huu bajaj moja ilikuwa katika yadi ya halmshauri ya wilaya ya Njombe ikiwa haijaunganishwa na kitanda chake.
bajaj
Bajaj hii ilitelekezwa kwa muda mrefu katika yadi ya halmashauri ya wilaya ya Njombe
Pamoja na kupelekwa katika vijiji hivyo, Afisa Mipango wa Halmashauri hiyo, Shadrack Muhagama anasema pikipiki hizo aina ya eRangers, zina tatizo la kiufundi.

“Huwezi kukata kona upande wa kushoto kwasababu kitanda chake kinafika hadi tairi la mbele, na ni matatizo zaidi kuzitumia kwenye barabara za vumbi, zenye kona, miinuko, na mawe kwasababu zinapoteza nguvu,” anasema.

Hata hivyo Kaimu Mganga Mkuu wa halmashauri hiyo, Dk Conrad Ugonile anasema bajaj hizo zina uwezo wa kupenya na kufika alipo mgonjwa na kisha kumbeba na kumpeleka hospitali yoyote kulingana na maelekezo bila kucheleweshwa na foleni za barabarani hali inayoweza kuondoa tatizo la usafiri kwa wagonjwa mahututi wanaohitaji usafiri wa haraka.   
                                             
Anasema zikipatikana kwa wingi na zilizotengenezwa kwa ustadi, bajaj hizo zitasaidia kuleta ukombozi wa wananchi hususani wajawazito wenye kuhitaji matibabu ya haraka katika hospitali za rufaa au zile za mikoa.

Anasema matatizo katika sekta ya afya ni mengi, hata hivyo tatizo la wajawazito kushindwa kufika katika vituo vya kutolea huduma kutokana na ukosefu wa usafiri ni tatizo kubwa linalohitaji kupatiwa ufumbuzi utakaoleta suluhu.

Dk Ugonile, anasema asilimia 23 ya wanawake wajawazito kutoka katika vijiji visivyo na huduma muafaka wanalazimika kuzaa wakiwa majumbani, wengine bila msaada wowote.

Halmashauri ya wilaya ya Njombe na Wanging’ombe kwa pamoja zina vituo 65 vya 
kutolea huduma. Kati yake, hospitali iko moja (hospitali teule ya rufaa ya Ilembula), vituo vya afya vinne (kati yake vitatu vya serikali), zahanati ziko 60 (kati yake 53 za serikali, sita za mashirika ya dini na moja ya kampuni ya chai).

Kuna kata 28 zenye jumla ya vijiji 145 ambavyo kati yake 50 havina zahanati.
Mwenyekiti wa Halmashauri ya Wilaya ya Njombe, Valance Kabelege anasema halmashauri yake haina mpango wa kununua bajaj zaidi ya hizo kwasababu ya kuwa na hali ngumu ya fedha.

“Tuna hali ngumu hasa baada ya mji wa Makambako kupata hadhi ya halmashauri, mapato makubwa ya halmashauri yetu yalikuwa yanatoka katika mji huo wa kibiashara.” anasema.

Mwenyekiti wa Muungano wa Mashirika yasio ya Kiserikali Wilaya ya Njombe (Njodingo), Alatanga Nyagawa anasema bajaj tatu haziwezi kukidhi mahitaji ya wajawazito wanaohitaji msaada wa kufikishwa katika vituo vya kutolea huduma.

“Vijiji visivyo na vituo vya huduma, njia ya kufika sehemu zenye vituo ni kwa kutumia miguu, baiskeli, na pikipiki, aina hii ya usafiri ni kwa huduma za haraka na zisizo za haraka, aina ya usafiri huu unaweza kumletea madhara ya kiafya mjamzito au mgonjwa,” anasema.

Mkuu wa Wilaya ya Wanging’ombe, Estalina Kilasi anasema uboreshaji wa huduma za usafiri ni lazima ziendane na jitihada zingine zinazofanywa katika kuboresha afya ya uzazi.
Anazitaka halmashauri hizo kupunguza matumizi yasio ya lazima kama matumizi ya magari mengi wakati wa ziara za viongozi, posho za vikao na safari zisizo na tija ili fedha zake zisaidie kukabiliana na tatizo la magari ya kubeba wagonjwa.

Vyombo vya usafiri kama mabasi, magari ya wagonjwa, pikipiki na vinginevyo ni muhimu katika kufikia Malengo ya Maendeleo ya Milenia (Millenium Development Goals) yanayoelekeza kupunguza kwa asilimia 75, vifo vya wajawazito na watoto ifikapo 2015.

Kwa mujibu wa Shirika la Afya Duniani (WHO), usafiri ni nyenzo muhimu sana katika kuboresha na kuzifikia huduma bora za afya; unawawezesha watu kuzifikia huduma, watoa huduma kuifikia jamii hususani ya maeneo ya mbali ya vijijini na usambazaji wa vifaatiba na dawa.

Wednesday, February 13, 2013

EMPLOYMENT OPPORTUNITY SIKIKA


Sikika-Logo         Join us in advocating for quality health services for all Tanzanians         
ntroduction
Sikika is a non-governmental organization that advocates for quality health services for all Tanzanians. The organization works to ensure equitable and affordable quality health care services through social accountability monitoring of health systems at all government levels. For more information about Sikika please visit us at www.sikika.or.tz.

Sikika seeks to recruit the following candidates for its Dar es Salaam Office with immediate effect:

i.     Job Title: Program Officer (1 post)
Reporting to: Head of Department, Human Resources for Health
Job Purpose: Advocate for ‘’increased financial allocation, equitable distribution of health workers and their adherence to professional ethics’’

Responsibilities
·         Conduct gender – sensitive analytical studies on Human Resource for Health: Training, Recruitment, Distribution and Retention at both District and Central Government Level
·         Plan, coordinate and participate in consultative meetings with Local Government Authorities, Councilors, Member of Parliaments, Health Profession Bodies, MoHSW, PMO-RALG, PO-PSM
·         Organize and facilitate capacity building sessions with citizens, Council Health Management Teams, Health Facility Governing Committee members and Local Government officials
·         Organize, coordinate and participate in Sikika’s advocacy activities through media: interactive radio and TV programs, production of press statements, newsletter articles, Press conferences
·         Conduct Monitoring Surveys at both district and health facility level to assess the level of equity in the distribution of Human Resources Health and their adherence to professional ethics
·         Conduct Social Accountability Monitoring on both Districts councils and Central level for their effectiveness in the planning, budgeting and implementation of Human Resource for Health Strengthening Activities
·         Organize and participate in the implementation of Sikika’s Monitoring and Evaluation Activities (both internal and external)
·         Monitoring of department activities according to M&E framework based on Outcome mapping approach
·       Prepare various reports as required by your supervisors and as per organisation plan
Qualifications: Masters degree in Social Sciences, Public Health an added advantage

ii.            Job Title: Program Officer (1 post)
    Reporting to: Head of Programs

Responsibilities:
·         Advocate for the inclusion of the right to health in the constitution
·         Advocate for the implementation of right to health at facility level.
·         Analyse policies and laws that promotes or hinder rights to health for further advocacy
·          To collect evidence for right to health violations and support Social Accountability Monitoring teams with basic Human rights reporting
·         Assist other department in interpretation of Local and International Laws and regulations operating within Tanzania jurisdiction including reviewing of Bills to the Parliament, enacted laws and Contracts for various services
·         Prepare and facilitate litigation against violation of health rights
  • Engage with other networks and work with other Human Rights based Organisations in promoting implementation of Human Rights to health by Governments in African and Global platforms
·       Prepare various reports as required by head of programs and as per organisation plan
·         Organize and participate in the implementation of Sikika’s Monitoring and Evaluation Activities (both internal and external)
Qualifications: Masters degree in any field of Social sciences with background in LLB

iii.   Job title: Program Officer
  Reporting to: Head of Media & Communication
Responsibilities:
  • Lead in production of electronic activities within Sikika
  • Create and develop story lines for Sikika’s electronic programs
  • Provide technical advise on production of documentaries/programs
  • Work with production companies during documentary production, filming and editing of radio, TV spots & documentaries.
·         Monitor Sikika aired programs to ensure contractual compliance
  • Write and produce high quality communication materials, including website content, and effectively communicate these across key audiences
  • Develop and maintain good relations between Sikika and the media
  • Organize press conferences and other media related activities
  • Write quality activity reports as required by the organization
  • Support other Sikika departments as needed
Qualifications: A Bachelor's degree in a related field, Masters a plus.  Social media, web-based communication, and graphic design skills are considerable additions.

iv.            Job Title: Monitoring & Evaluation Officer (1 post)
Reporting to: Head of Programs
Job Purpose: To monitor, advice and evaluate progress towards achievement of organization objectives

Responsibilities
·         Review and customize Sikika’s Outcome Mapping framework including the revision of Outcome challenges, progress markers and relevant journals
·         Design the evaluation schedule and documents for annual reviews, mid term and final evaluation
·         Organize the Sikika’s annual stakeholders’ meeting
·         Design tools and schedule for staff retreats, participatory outcome assessments and lessons-learned workshops
·         Make available core information needed for program management team, the Board and development partners and align reports to agreed requirement
·         With boundary and strategic partners (stakeholders), set out the framework and procedures for the evaluation of program’s outcomes
·         In collaboration with HR Manager, develop a plan for program-related capacity-building on M&E and for any support that may be required by the program staff
·         Based on the Annual work plan and in particular the programme budgets, design the framework for outcome monitoring of program activities.
·         Guide staff in preparing their progress reports. Analyse these reports from all departments, and prepare consolidated progress reports for program management to submit to the relevant bodies, in accordance with approved reporting formats and timing.
·         Organize and implement field monitoring visits to identify lessons and implications for the program
·         Produce case studies (print and electronic) on various interventions by Sikika
·         Coordinate and guide the regular sharing of outputs of M&E findings with staff, partners and primary stakeholders
Qualifications; Masters in Monitoring & Evaluation, Economics

General requirements for posts i-iv 4
a)      At least three years experience in areas related to your responsibilities b) Excellent writing and communication skills c) Strong research and analytical skills d) High level strategic ability and advocacy skills e) Computer skills (f) Strong organizational and management skills

v.     Job Title: Driver
Reporting to: HR & Administration Manager
Job Purpose: Providing driving service at Sikika
· Provides reliable and safe driving services to Sikika in all field visits
· Keeping the vehicle clean all the time
· Making sure that maintenances including service of the vehicles are done on time
· Making sure the vehicle insurance covers and road safety and all required documents are available
·    Inspect truck for defects and safe operating condition before, during and after trips and submit a written report on the condition of the truck at the end of each trip or tour of duty
Qualifications: Possession of Form IV Secondary Education, Valid driving license class C

Remuneration:
An attractive remuneration package will be offered to successful candidates.

If you believe you satisfy the above requirements you are encouraged to send:
a) A cover letter explaining why your competencies and experiences are suitable for the job b) An updated CV which includes your contact details and
c) The full names and addresses of 3 references

Send your application to: The Human Resources and Administration Manager at Sikika, by e-mail only: jobs@sikika.or.tz.

Application Deadline:  27th February 2013

Tuesday, February 12, 2013

SONGEA WAJAWAZITO WALALAMIKIA KUTOZWA FEDHA KWENYE ZAHANATI NA VITUO VYA AFYA

  
Wakati Sera ya afya na ustawi wa jamii ya mwaka 2007 inasema, kila mjamzito na mtoto wa chini ya umri wa miaka mitano anatakiwa kutibiwa bure katika hospitali, kituo cha afya na zahanati.

Lakini kwa Kijiji cha Ifinga Kata ya Matumbi Wilaya ya Songea Mkoa wa Ruvuma, wanatozwa pesa ya kujifungua, kupima ujauzito, mtoto akiumwa na kuuziwa dawa za malaria na kadi za kliniki.
"Tunauziwa kadi ya kliniki Tshs. 1000, mtoto akiuwa kumpima ili kujua kama anaumwa malaria unatakiwa kulipia Tshs. 500, mtoto akiandikiwa dawa ya malaria na dripu ya maji unatakiwa kulipia Tshs. 8000, mjamzito kujifungua Tshs. 15,000,"alisema Ifigania Ngura
kadi-ya-kliniki
Ifigania alisema kuwa, hata ukianza kwenda kliniki kwa mara ya kwanza unatakiwa kupima kujua unaujauzito wa miezi mingapi nayo pia unalipia Tshs. 2000, pia dawa za mseto tunauziwa Tshs. 15,00 kwa wajawazito na watoto Tshs. 1000.
Kutokana na ugumu wa maisha katika kijiji hicho, wajawazito wengi wanakwepa kwenda katika zahanati hiyo kuhofia ghalama kubwa na kukimbilia kwa mkunga wa jadi kujifungua bila ya kupimwa kliniki wakiwa na ujauzito.
mama-mjamzito
PICHA: Ifigania Ngura (mjamzito)
Hali hiyo inasababisha ongezeko la vifo vya wajawazito na watoto wa changa, kwa sababu mkunga wa jadi hana utaalamu wa kujua kama mtoto amekaa vema tumboni, njia kubwa, mtoto anapumua vema, mtoto anauzito gani? hili ni tatizo serikali inatakiwa kulifanyia kazi.
"Bora uwende kwa Bi. Amina Mwichande ambaye ni mkunga wa jadi uchungu ukianza kuuma kuliko kwenda katika zahanati ya hapa kijijini, maana ghalama zake ni kubwa na uwezo sina wa kulipa Tshs.15,000 wakati kwa mkunga wa jadi unatoa Tshs. 2000 hadi 3000,"alisema Anna Komba
Tobias Millinga Mganga katika zahanati ya Ifinga alisema kuwa, huduma zote za afya zinalipiwa kwa wajawazito, watoto chini ya miaka mitano na wazee, kwa sababu zahanti inaongozwa na Kanisa Katoliki.
"Napewa madawa na Mratibu wa Jimbo Mama Lugongo, ananiandikia na ghalama za kila dawa alivyonunua na bei ya kuuza kila dawa, napenda nitoe huduma bure lakini kwa sababu bosi wangu mama Lugongo ananiandikia mpaka pesa ninayotakiwa kurudisha nikienda kuchukua madawa mengine, kiufupi zahanati hii iko kibiashara zaidi japo kuwa inatoa huduma za kijamii," alisema Mganga Millinga.
Zaituni Mango ni Afisa Mtendaji katika Kijiji cha Ifinga alisema kuwa, ni kweli wanatozwa pesa wajawazito na watoto wa chini ya umri wa miaka 5 wakienda katika zahanati hiyo.
"Tumeshapeleka malalamiko kwa Mganga Mkuu wa Wilaya juu ya wajawazito na watoto kutozwa pesa, wakati huduma hiyo inatakiwa kutolewa bure, kwa sababu zahanati iko chini ya Kanisa Katoliki ndio wanatoza pesa,lakini Mganga mkuu aliniambia atafuatilia tatizo hilo na kulitatua," alisema Afisa Mtendaji Zaituni
Kwa upande wake Father Haule wa Kanisa Katoliki katika Kijiji cha Ifinga alisema kuwa, wajawazito na watoto wote Ifinga wanatibiwa bure kama kuna nesi na mganga anatoza pesa basi atachukuliwa huduma za kisheria.
Mkunga wa jadi Amina Mwichande alisema kuwa, anapokea akinamama wengi wanaokwenda kwake kujifungua na wengine kumuita kwenda nyumbani kwake mjamzito ili kumsaidia kujifungua.
"Kazi ya ukunga nimeanza toka mwaka 1989 kipindi ambacho mume wangu alikuwa mganga katika zahanati hii, alinifundisha jinsi ya kumzalisha mjamzito na kabla ya kufariki mwaka 1996 alinihusia kwamba nisiache kazi ya kuzalisha wanaifinga nami sijaacha naendelea mpaka leo hata idadi sijui ya watu niliowazalisha mpaka sasa sina sehemu ya kutunza kumbukumbu ila mie ndio tegemeo kubwa hapa kijijini," alisema Amina.
Aidha alisema kuwa amepewa mafunzo ya siku moja tuu na uwongozi wa hospitali ya wilaya, mwaka 2002 mpaka sasa hajapewa mafunzo mengine bado anatumia njia zake zile zile za kizamani, pia alisema nikimzalisha mjamzito ananilipa Tshs. 2000 hadi Tshs. 3000, napokea kwa moyo mmoja kwa sababu nawasaidia kwa kukimbia ghalama kubwa katika zahanati ya Ifinga.
mkunga
PICHA: Amina Mwichande, mkunga wa jadi
Mkunga huyu hana vifaa na madawa ya kutosha ya kumuweza mjamzito kujifungu pale atakapopatwa na tatizo la kutokwa na damu nyingi, mtoto kushindwa kutokwa hana kifaa cha mvuta vema ili atoke, kondo la nyuma la uzazi kugoma kutoka hana dawa ya kumchoma sinda ili kusaidia kutoka kwa kondo la uzazi.
Pamoja sindano ya kumchoma mjamzito baada ya kujifungua ili mfuko wa uzazi usinyae na mama asiendelee kutokwa na damu nyingi pamoja na mashine ya kutoa uchafu kwa mtoto kama hapumui vema baada ya kuzaliwa.
Hili ni tatizo kubwa sana katika sekta ya afya nchini, kama serikali haitaweka mipango madhubuti ya kuhakikisha kwamba mjamzito anajifungua katika mikono salama ya wataalam wenye ujunzi na vifaa tiba vya kumuwezesha mjamzito kujifungua vema idadi ya vifo itang'ang'ania hapo hapo haita shuka.
Utafiti wa kitaifa katika masuala ya afya uliofanywa mwaka 2010 (Tanzania Demographic and Health Survey analysis) unaonesha kuwa, idadi ya vifo vya wajawazito na watoto itaendela kuwa kubwa siku hadi hadi siku kwa sasa wajawazito 85,00 wanapoteza maisha kila mwaka na kila siku ni wajawazito 23 kati ya hao asilimia 46 wanapoteza maisha kwa tatizo la kutokwa na damu nyingi wakati wa kujifungua na baada ya kujifungua.
Kwa upande wa watoto wa chini ya umri wa miaka 5, watoto 5,000 wanapoteza maisha kila mwaka na watoto 137 wanapoteza maisha kila siku, wingi wa vifo hivi kwa watoto sawa na ndege ya abiri ya air Tanzania inayotoka dar kwenda mwanza kila siku ipate ajali na abiria wake wote wapoteze maisha.
Kijiji cha Ifinga kina wakazi 3,220  kati ya hao wajawazito ni 100 kwa mwaka jana, wajawazito  waliojifungua ni 70 kati ya 50 wamejifungua kwa mkunga wa jadi na 30 bado hawajajifungua na wenye umri wa kushika mimba ni 150.

Monday, February 11, 2013

WAZAZI NA WALEZI MNASHINDWA KULIKEMEA HILI?

Saa 3:00 asubuhi biashara inaendelea katika kituo cha mabasi Masasi wilaya ya Masasi Mkoani Mtwara.